Wat gebeurt er met huishoudelijk afvalwater
Huishoudelijk afvalwater ontstaat bij douchen, wassen, koken en het doorspoelen van het toilet. Dit water bevat zeepresten, vetten, voedselresten, medicijnresten en schoonmaakmiddelen. Via het riool gaat dit water naar een rioolwaterzuiveringsinstallatie. Daar worden de meeste vervuilende stoffen verwijderd, maar niet alles kan volledig worden afgebroken of uit het water worden gefilterd. De kwaliteit van het aangevoerde afvalwater bepaalt dus in hoge mate hoe zwaar de zuivering belast wordt.
Onzichtbare stoffen in afvalwater
In afvalwater zitten veel onzichtbare stoffen zoals microplastics uit synthetische kleding, resten van medicijnen en hormonen, en oplosmiddelen uit cosmetica en schoonmaakmiddelen. Deze stoffen zijn lastig te verwijderen bij de zuivering en kunnen in oppervlaktewater terechtkomen. Daar beïnvloeden ze waterplanten, vissen en waterinsecten. Ook kunnen sommige stoffen zich ophopen in de voedselketen en zo indirect bij de mens terugkomen.
De milieu-impact van huishoudelijk afvalwater
De milieu-impact ontstaat niet alleen doordat afvalwater vervuilende stoffen bevat, maar ook door de energie en grondstoffen die nodig zijn voor transport en zuivering. Hoe meer en hoe zwaarder vervuild het water, hoe meer inspanning nodig is. Dat leidt tot een hoger energieverbruik, meer gebruik van chemicaliën in de zuivering en een grotere belasting van rioolstelsels en waterzuiveringsinstallaties.
Effecten op natuur en leefomgeving
Niet volledig gezuiverd afvalwater kan leiden tot algengroei doordat er veel voedingsstoffen zoals stikstof en fosfaat in zitten. Dit zorgt voor zuurstofgebrek in het water, waardoor vissen en andere waterdieren kunnen sterven. Resten van medicijnen en hormonen kunnen het gedrag en de voortplanting van dieren verstoren. Daarnaast kunnen geurhinder, overstorten bij hevige regenval en verstoppingen door vet en vochtige doekjes ook lokaal problemen veroorzaken.
Wat kun je thuis zelf doen
Als huishouden heb je directe invloed op de kwaliteit en hoeveelheid van het afvalwater dat je loost. Met relatief eenvoudige aanpassingen kun je de belasting van het milieu flink verminderen. Dat begint met bewuste keuzes in wat je koopt, gebruikt en door het riool spoelt. Ook waterbesparing speelt een belangrijke rol, omdat minder water automatisch minder transport en zuiveringscapaciteit vraagt.
Bewuster omgaan met schoonmaak en verzorging
Kies bij voorkeur ecologische schoonmaakmiddelen met zo min mogelijk agressieve chemicaliën en parfums. Gebruik altijd de aanbevolen dosering of minder, want te veel middel maakt niet schoner maar wel vervuilender. Vermijd chloor waar mogelijk en gebruik allesreinigers, afwasmiddel en wasmiddel die biologisch beter afbreekbaar zijn. Kies bij persoonlijke verzorging vaker voor ongeparfumeerde producten en voorkom scrubs met plastic microkorrels door te kiezen voor varianten met natuurlijke korrels.
Let op wat je doorspoelt
Gooi geen vochtige doekjes, vet, verfresten, frituurvet, medicijnresten, maandverband of kattenbakvulling in het toilet of de gootsteen. Breng oude medicijnen terug naar de apotheek en lever frituurvet in bij een inzamelpunt. Laat pannen met vet afkoelen, veeg ze uit met keukenpapier en gooi dit bij het restafval voordat je de pan afwast. Zo voorkom je verstoppingen in het riool en houd je het afvalwater beter te behandelen.
Minder water gebruiken in huis
Waterbesparing verlaagt de hoeveelheid afvalwater en daarmee de milieubelasting. Neem kortere douches, kies vaker voor een volle wasmachine op een passend programma en gebruik een spoelonderbreker of zuinige spoelstand op het toilet. Door bewust om te gaan met watergebruik ontlast je niet alleen het milieu, maar vaak ook je eigen waterrekening.
